image

Business & Industrial

Travel Footprint ฝากรอยเท้าไว้บนผืนทราย ฝากคาร์บอนไว้ในอากาศ

Published Date : 11 เม.ย. 2562

Resource : Creative Thailand

5,356

หากคุณไม่เคยสงสัยก็เกินไปแล้ว…

อาหารเหลือบนเครื่องบินไปไหน อุปกรณ์การรับประทานถูกทิ้งอย่างไร สายการบินทำอย่างไรกับพลาสติกใช้แล้วทิ้งที่เราไม่ได้ใช้?

หากอ้างอิงตัวเลขจาก IATA ผู้โดยสารแต่ละคนจะสร้างขยะมากถึง 1.4 กิโลกรัมต่อเที่ยวบิน โดยในปี 2017 ปริมาณขยะทั้งหมดจากเที่ยวบิน ซึ่งรวมถึงกระดาษทิชชู่ในห้องน้ำ กล่องใส่ของ และพลาสติก นั้นมีมากถึง 5.7 ล้านตัน โดยมีค่าใช้จ่ายในการทิ้งขยะสูงถึง 700 ล้านเหรียญสหรัฐฯ ต่อปี

ส่วนข้อมูลจาก Nature Research บอกว่าอุตสาหกรรมท่องเที่ยวซึ่งถือเป็นส่วนประกอบสำคัญของเศรษฐกิจในหลายประเทศ และมีอัตราการเติบโตราวร้อยละ 4 ต่อปีนี้ มีอัตราการปล่อยคาร์บอนสูงถึงร้อยละ 8 ของปริมาณคาร์บอนที่ปล่อยสู่ชั้นบรรยากาศทั้งหมด

การท่องเที่ยวที่ควรเป็นเรื่องบันเทิงใจ ซ่อนความน่าเกลียดไว้ขนาดนี้เชียวหรือ?

©Unsplash/Holger Link

แม้แต่น้ำอัดลมที่ยังไม่ถูกเปิดก็เป็นขยะ
วัฒนธรรมสิ้นเปลืองเป็นของคู่กันกับการท่องเที่ยวอย่างไม่ต้องสงสัย มันไม่ง่ายที่เราจะล้างถ้วยชามได้เหมือนตอนอยู่บ้าน รูปแบบการท่องเที่ยวบางประเภทยังหมายถึงอาหารการกินที่ล้นเกิน ไม่นับว่าการท่องเที่ยวคือช่วงเวลาของการจับจ่ายสิ่งของ รวมถึงของฝากที่จำนวนมากไม่ได้รับการใช้ประโยชน์

หากนั่นคือธรรมชาติของการท่องเที่ยว ก็มีเรื่องไม่ธรรมชาติของความสิ้นเปลืองโดยไม่จำเป็น และผู้บริโภคมักมองไม่เห็น โดยเฉพาะในอุตสาหกรรมสายการบิน

ยกตัวอย่างเช่นของเหลือใช้จากเที่ยวบินซึ่งควรจะใช้ซ้ำหรืออย่างน้อยที่สุดก็รีไซเคิลได้นั้น กลับต้องลงเอยที่หลุมฝังกลบ เนื่องจากความกังวลเรื่องโรคติดต่อโดยเฉพาะจากสัตว์ ในประเทศที่ให้ความสำคัญกับความมั่นคงทางชีวภาพอย่างสูงแม้แต่น้ำอัดลมกระป๋องที่ยังไม่ถูกเปิดก็ยังกลายเป็นขยะ

ถึงแม้ระเบียบดังกล่าวจะไม่บังคับใช้กับเที่ยวบินในประเทศ แต่น่าเสียดายว่าด้วยแนวทางปฏิบัติงานภาคพื้นดิน สิ่งที่ไม่ควรจะเป็นขยะส่วนใหญ่กลับลงเอยที่หลุมฝังกลบไม่ต่างกัน 

นอกจากความมั่นคงทางชีวภาพ สุขอนามัยบนเครื่องบินก็เป็นอีกเรื่องที่นับเข้ากลุ่มเรื่องดีที่ส่งผลกระทบด้านร้าย

เมื่อทุกอย่างต้องปลอดเชื้อ นั่นจึงหมายถึงการบรรจุหีบห่อเกินจำเป็น แน่นอนว่าพลาสติกเป็นทางเลือกที่ดีที่สุดเพราะน้ำหนักที่เบาของมันไม่เป็นภาระต่อน้ำหนักของเครื่องบินมากนัก

แต่ไม่ได้หมายความว่ามันจะไม่เป็นภาระต่อโลก

©Unsplash/Dustan Woodhouse

Low impact tourism
ความจริงที่โหดร้ายที่สุดก็คือ เราเคยคิดว่าการเปลี่ยนผ่านจากเศรษฐกิจอุตสาหกรรมเข้าสู่เศรษฐกิจบริการนั้นสิ้นเปลืองทรัพยากรและสร้างของเสียน้อยกว่า โดยเฉพาะเมื่อเปรียบเทียบภาพควันพิษที่ปล่อยออกมาจากโรงงานอุตสาหกรรมกับภาพผู้คนนั่งรับลมริมชายหาด

แต่ในปัจจุบันเรารู้ว่าการท่องเที่ยวเป็นอุตสาหกรรมที่ปล่อยคาร์บอนเยอะไม่แพ้อุตสาหกรรมอื่น และในทางกลับกันก็เป็นอุตสาหกรรมที่ได้รับผลกระทบจากภาวะโลกร้อนมากเป็นอันดับต้นๆ เมื่อปะการังตาย และเกาะจำนวนมากกำลังจะถูกน้ำทะเลท่วมจมหายไป

มีการคาดการณ์ว่าเกาะราว 1,500 แห่งของอินโดนีเซียจะหายไปในไม่ช้า เช่นเดียวกับเกาะของมัลดีฟส์ ประเทศที่เศรษฐกิจพึ่งพาอยู่กับการท่องเที่ยวแทบทั้งหมด

ความจริงอันน่าเศร้าสำหรับคนชอบเดินทางก็คือ หากเรานำเอาภาษีคาร์บอนมาใช้กับอุตสาหกรรมการท่องเที่ยว เพื่อสะท้อนต้นทุนที่แท้จริงซึ่งรวมถึงต้นทุนทางสิ่งแวดล้อมเอาไว้ เราอาจต้องจ่ายค่าตั๋วเครื่องบินแพงกว่านี้อีกมาก

แต่เมื่อผู้บริโภคเริ่มตระหนักมากขึ้นถึงหายนะที่ตัวเองร่วมสร้างและต้องการทางเลือกที่ดีกว่า สายการบินก็ต้องปรับตัว

©wearefinn.com

ปลายปี 2018 สายการบิน Hi Fly ของโปรตุเกสเป็นสายการบินแรกที่นำเสนอเที่ยวบิน “ปลอดพลาสติกใช้ครั้งเดียว” โดยแทนที่พลาสติกเหล่านั้นด้วยแก้วกระดาษและอุปกรณ์รับประทานอาหารที่ทำจากวัสดุย่อยสลายได้ ถึงแม้จะเป็นทรัพยากรสิ้นเปลืองที่ใช้แล้วทิ้งอยู่ดี แต่อย่างน้อยก็เป็นการเริ่มต้นที่น่าจะส่งผลให้สายการบินอื่นอยู่เฉยไม่ได้ 

ก่อนหน้านั้นราวต้นปี 2018 ก็มี Ryan Air ที่ออกมาประกาศว่าจะเป็นสายการบินปลอดพลาสติกภายในปี 2023 ขณะที่สายการบินหลายแห่งเริ่มโครงการบริจาคอาหารเหลือจากเที่ยวบินให้กับองค์กรที่ต้องการ

มีทางเลือกอีกมากที่อาจนำมาใช้ได้ ไม่ว่าจะเป็นการใช้บรรจุภัณฑ์ย่อยสลายได้อย่างที่สายการบิน Hi Fly ทำ ไปจนถึงการสั่งอาหารล่วงหน้า ซึ่งหมายความว่าผู้โดยสารไม่จำเป็นต้องได้รับอาหารที่พวกเขาจะไม่แตะต้องอย่างที่เคยเป็นมา

ไปจนถึงการเก็บภาษีคาร์บอนเพื่อสะท้อนต้นทุนที่แท้จริงของอุตสาหกรรมการบิน รวมถึงการแก้ไขกฎระเบียบการบินเพื่อลดการสร้างของเสียโดยไม่จำเป็น

การแก้ไขกฎระเบียบที่นานาประเทศใช้ร่วมกันไม่ใช่เรื่องง่าย โดยเฉพาะความซับซ้อนที่เกิดจากมาตรฐานและระบบปฏิบัติงานภาคพื้นดินที่ต่างกัน แต่ก็ไม่ได้หมายความว่ามันเป็นเรื่องที่ไม่ควรทำ

สิ่งที่สำคัญที่สุดก็คือนักท่องเที่ยวเอง ที่จะตั้งคำถามกับทุกอย่างที่อยู่ตรงหน้า ว่ามันมีที่มาที่ไปอย่างไร

ที่มาภาพเปิด: Unsplash/João Matos

ที่มา
Flights create millions of tonnes of passenger waste per year, with little recycled โดย Fiona Pepper จาก abc.net.au
Tourism is responsible for nearly one tenth of the world's carbon emissions โดย Josh Gabbatiss จาก independent.co.uk
The world’s first passenger flights without any single-use plastic just took off โดย MELISSA LOCKER จาก fastcompany.com
The carbon footprint of global tourism จาก nature.com

เรื่อง: Little Thoughts