image

Design & Creativity

Japanese Design Today 100 : สำรวจวัฒนธรรมญี่ปุ่นร่วมสมัยใน 100 งานออกแบบ

Published Date : 3 พ.ค. 2562

Resource : Creative Thailand

4,973

งานออกแบบสไตล์ ‘ญี่ปุ่น’ เป็นส่วนผสมของความใส่ใจ ความช่างสังเกต ความเข้าใจในการใช้ชีวิต และความคิดสร้างสรรค์ ที่สะท้อนให้เห็นถึงวัฒนธรรมอันมีเอกลักษณ์และวิถีชีวิตที่หลากหลาย ผ่านการใช้เทคนิคและงานผีมือที่ถ่ายทอดกันมายาวนาน ผสมผสานเข้ากับเทคโนโลยีและวัตถุดิบใหม่ๆ จนได้ออกมาเป็นผลิตภัณฑ์มากมายที่สามารถตอบโจทย์วิถีชีวิตร่วมสมัย ที่ถึงแม้จะเป็นสิ่งของที่ใช้กันทั่วไปในชีวิตประจำวัน แต่ผลงานทุกชิ้นนอกจากจะซ่อน ‘ดีไซน์สเคป’ ซึ่งเป็นลักษณะของนักออกแบบชาวญี่ปุ่นอันประกอบไปด้วยความเอาใจใส่ ความสมบูรณ์แบบ และความเชื่อมโยงไว้ในผลงานแล้ว ก็ยังคงความ ‘คราฟต์’ แบบญี่ปุ่นไว้ได้อย่างสวยงามตั้งแต่ขั้นตอนการออกแบบ การผลิต ตลอดจนการนำไปใช้

  • 8/100 ขวดซอสถั่วเหลืองพร้อมที่เท Kikkoman 150 มิลลิลิตร
    กว่าจะมาเป็นขวดซอสถั่วเหลืองที่เราเห็นกันจนคุ้นตา เจ้าซอสฝาแดงขวดนี้ได้ผ่านกระบวนการออกแบบมาอย่างพิถีพิถันและใส่ใจในทุกรายละเอียด ไม่ว่าจะเป็นด้านความสวยงามหรือการใช้งาน ด้วยรูปร่างที่โค้งเว้าหยิบจับได้พอดีมือ เรียบง่าย แต่ทันสมัย ทำให้ไม่ว่านำไปวางที่ไหนก็เป็นการเพิ่มความสวยงามให้กับสิ่งรอบข้าง อีกทั้งยังถูกออกแบบมาให้เทซอสได้ในปริมาณที่แม่นยำโดยไม่จำเป็นต้องเปิดฝา ทำให้ซอสถั่วเหลือง Kikkoman เป็นผลิตภัณฑ์ที่นิยมและอยู่คู่ครัวญี่ปุ่น (และครัวอื่นๆ ทั่วโลก) มาแล้วกว่า 50 ปี

  • 31/100 ม้านั่งช้อนรองเท้า STEP STEP
    บอกลาการนั่งยองจนปวดขาเพื่อช้อนรองเท้าก่อนสวมได้เลย เพราะม้านั่งช้อนร้องเท้าตัวนี้เป็นผลงานที่ผสานศาสตร์ของงานออกแบบและงานฝีมือเข้าด้วยกันอย่างลงตัว เป็นการใช้เทคนิคแบบดั้งเดิมโดยช่างผีมือจากเมืองฮิดะ เพื่อสร้างสรรค์เฟอร์นิเจอร์ที่เข้ากับไลฟ์สไตล์ของคนในยุคปัจจุบัน จนเป็นม้านั่งที่ถูกออกแบบมาให้นำไปประกอบได้ง่ายและไม่ต้องใช้เครื่องมืออะไรเลยซักชิ้น ม้านั่งตัวนี้ยังเป็นผลงานที่ได้รับแรงบันดาลใจมาจากกิจวัตรประจำวัน เพื่อช่วยให้การใส่รองเท้าของผู้คนสะดวกมากยิ่งขึ้น 

  • 40/100 ถ้วยไทเทเนียมแยกชั้นสุญญากาศ
    ถ้วยที่ถูกออกแบบโดยให้ความสำคัญทั้งในเรื่องของฟังก์ชั่นการใช้งานและความสวยงามเท่า ๆ กัน ดูให้ดีถ้วยใบนี้จึงเป็นส่วนผสมของงานฝีมือและเทคนิคการผลิตขั้นสูง เพื่อทำให้ชั้นในของถ้วยมีสภาพเป็นสุญญากาศเพื่อเก็บความร้อนและเย็นของเครื่องดื่มได้ดี ถ้วยใบนี้ยังถูกออกแบบให้พอดีมือ โดยผู้ที่ถือแก้วไม่รู้สึกถึงความร้อนหรือเย็นของเครื่องดื่ม ทำให้ถือได้ง่าย และไม่ต้องกลัวว่าแก้วจะร้อนจนลวกมืออีกด้วย เรียกได้ว่าใส่ใจครบทุกรายละเอียดแถมปฏิเสธไม่ได้ว่าช่างสวยงามจนน่าครอบครองจริงๆ 

  • 52/100 กระเป๋าจากหนังสือพิมพ์ชิมันโตะ
    ล่าสุดเราเห็นกระเป๋ารีไซเคิลจากป้ายหาเสียงในเมืองไทย แต่เชื่อหรือไม่ว่าชาวจังหวัดโคจิ ในประเทศญี่ปุ่น ได้ริเริ่มแนวคิดการนำหนังสือพิมพ์เก่ากลับมาสร้างคุณค่าอีกครั้งด้วยการนำมารีไซเคิลเป็นกระเป๋ามานานแล้ว โดยใช้เทคนิคการพับกระดาษโอริกามิที่ชาวญี่ปุ่นคุ้นเคย อีกทั้งยังมีความทนทานแข็งแรง จัดเวิร์กช็อปสอนวิธีพับกระเป๋าให้แก่ผู้ที่สนใจ ซึ่งขั้นตอนการทำไม่ซับซ้อน ทำให้ทุกคนได้สร้างสรรค์ผลงานในสไตล์ของตัวเอง จนได้ผลงานที่ใช้ได้จริง นอกจากนี้ส่วนหนึ่งของกำไรที่ได้จากการขายกระเป๋ายังจะถูกนำไปบริจาคให้กับโครงการอนุรักษ์สภาพแวดล้อมเลียบแม่น้ำชิมันโตะอีกด้วย

  • 70/100 แจกันอากาศ
    ​แจกันอากาศ หรือ Airvase ที่ดูบอบบางแต่สวยงามจนหลายคนต้องตกตะลึงนี้ เป็นงานออกแบบที่ทำมาจากกระดาษซึ่งถูกตัดเป็นลวดลายแบบละเอียดยิบ มีความบางและเบา จนสามารถปรับเปลี่ยนรูปแบบได้หลากหลายตามความต้องการ แต่ในขณะเดียวกันก็มีความแข็งแรงมากพอที่จะอยู่คงรูปอยู่เพื่อใส่สิ่งของต่าง ๆ ได้ นับเป็นผลิตภัฒฑ์ที่สามารถช่วยประหยัดพื้นที่ได้ดี เนื่องจากใช้กระดาษเป็นวัสดุหลักจึงสามารถพับเก็บได้ แต่ก็ยังคงไว้ซึ่งคุณค่าของงานฝีมือแบบที่ชนชาติใดในโลกก็ยากจะเลียนแบบ

นี่เป็นเพียงส่วนหนึ่งของงานออกแบบสไตล์ญี่ปุ่นอันเต็มไปด้วยความใส่ใจ ความคิดสร้างสรรค์ และความพิถีพิถัน ซึ่งจัดแสดงอยู่ในนิทรรศการ “ออกแบบ แบบญี่ปุ่น” Japanese Design Today 100 สำหรับใครที่สนใจตามหาอัตลักษณ์และความพิเศษของสินค้าดีไซน์ญี่ปุ่นแท้ๆ อีก 95 ชิ้นงานที่เหลือ ก็สามารถมาชมตัวอย่างของผลิตภัณฑ์ในชีวิตประจำวันที่มีการออกแบบที่ดีที่สุดจำนวน 100 ผลงานได้แล้วตั้งแต่วันนี้จนถึง26 พฤษภาคม 2562 ที่ห้องแกลเลอรี่ ชั้น 1 TCDC กรุงเทพฯ

ที่มา :
นิทรรศการ “ออกแบบ แบบญี่ปุ่น” Japanese Design Today 100
บทความ “Our designer bottle has cult status” จาก kikkoman.eu
บทความ “Why TITANESS Tumbler Was Born” จาก susgallery.jp 
เว็บไซต์ nissin-mokkou.co.jp
เว็บไซต์ torafu.com

เรื่อง : ณัฐชา ตะวันนาโชติ