image

Design & Creativity

Why We Travel เหตุผลที่เราต้องท่องเที่ยว

Published Date : 17 Jul 2020

Resource : Creative Thailand

2,636

เราออกเดินทางท่องเที่ยวเพื่ออะไร... 

บางคนเที่ยวเพื่อพักผ่อน เป็นรางวัลชีวิต เพื่อใช้เวลาพิเศษกับครอบครัว หรือเที่ยวเพื่อเปิดหูเปิดตาไปดูสิ่งใหม่ ๆ เที่ยวเพื่อค้นหาอะไรบางอย่าง เช่น แรงบันดาลใจ แต่ไม่ว่าเหตุผลของการท่องเที่ยวนั้นจะเป็นอะไร เชื่อแน่ว่า คนส่วนใหญ่ตั้งตารอโอกาสที่จะได้ไปเที่ยวมากกว่าไปทำงานแน่ ๆ

พิโค ไอเยอร์ (Pico Iyer) นักเดินทางและนักเขียนสารคดีท่องเที่ยวชื่อดัง เขียนบทความชื่อ Why We Travel ไว้เมื่อ 20 ปีที่แล้ว น่าประหลาดที่เมื่ออ่านในปี 2020 ข้อเขียนชิ้นนี้ยังคงสดใหม่ อาจเป็นได้ว่า แก่นแท้ของการออกเดินทางนั้นไม่เคยเปลี่ยนแปลงไม่ว่าจะเป็นยุคใดสมัยใด
พิโคกล่าวว่า เราออกเดินทางด้วยจุดประสงค์สองประการ หนึ่งคือเพื่อ “ละ” อะไรบางอย่างออกจากตัว และสองคือเพื่อ “ตามหาตัวตน” เราท่องเที่ยวเพื่อเปิด เปิดใจ เรียนรู้โลกกว้างในเรื่องที่หาอ่านจากหนังสือพิมพ์ไม่ได้ เราท่องเที่ยวเพื่อจะได้เป็น “เด็กโง่” (young fools) อีกครั้ง เพื่อยืดเวลาให้ช้าลง และเพื่อตกหลุมรักความสวยงามของชีวิตอีกครั้ง

พิโคยังเล่าถึงตัวเขาเองด้วยว่า โดยส่วนตัวเมื่อจะได้ไปเที่ยว เขามีความสุขมากเพราะเป็นโอกาสที่จะได้ละทิ้งชุดความเชื่อบางอย่างและความแน่นอนในชีวิตไว้ที่บ้าน เพื่อออกไปเห็น “ทุกอย่างที่ผมคิดว่ารู้แล้ว” ในมุมที่ต่างออกไป การได้ไปร้านไก่ทอดเคเอฟซีในกรุงปักกิ่งอาจเป็นประสบการณ์ที่ทั้งสดใหม่และลึกซึ้งได้พร้อม ๆ กัน พิโคตั้งข้อสังเกตว่า สำหรับชาวจีนบางคน ไก่ทอดเคเอฟซีที่ซื้อด้วยเงินค่าแรงทั้งสัปดาห์ถือเป็นอาหารมื้อพิเศษ ซึ่งแตกต่างจากสังคมที่เขาจากมา (พิโคเป็นชาวอังกฤษเชื้อสายอินเดียที่เกิดในอังกฤษ เขาเข้ารับการศึกษาที่มหาวิทยาลัยออกซ์ฟอร์ดในอังกฤษ และมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด สหรัฐอเมริกา ปัจจุบันใช้ชีวิตอยู่กับภรรยาและลูก ๆ ที่ญี่ปุ่น) 

เขายกตัวอย่างว่า ร้านอาหารมองโกเลียในสหรัฐอเมริกาอาจเป็นร้าน “แปลก” (exotic) ดังนั้นเมื่อเราไปเที่ยวกรุงอูลานบาตอร์ (เมืองหลวงของประเทศมองโกเลีย) ก็ต้องอย่าลืมว่า ร้านแฮมเบอร์เกอร์ที่คุ้นเคยอย่างแมคโดนัลด์ก็ถือเป็นของ “แปลก” สำหรับคนท้องถิ่นเช่นกัน 

พิโคกล่าวว่า นักท่องเที่ยว (tourist) กับนักเดินทาง (traveler) นั้นต่างกันตรงที่ นักท่องเที่ยวจะแบกเอาทัศนคติที่ว่า “บ้านเมืองอื่นต้องเป็นอย่างนั้นอย่างนี้” ติดตัวไปด้วย และมักจะบ่นว่า “ที่นี่ไม่เหมือนบ้านเราเลยแฮะ” ในขณะที่นักเดินทางจะไม่ตัดสิน และคิดว่าที่ไหน ๆ ก็เหมือนกันหมด เพราะเราต่างเป็นพลเมืองของโลก มีเพียงรายละเอียดในชีวิตที่แตกต่างกันไปตามวัฒนธรรมท้องถิ่น

เรายังออกเดินทางท่องเที่ยวเพื่อ “เขย่า” ความสงบใจอิ่มเอมใจในชีวิตให้กระเพื่อมเสียบ้าง เมื่อได้ไปเห็นเหตุการณ์เลวร้ายที่ต่างแดน ซึ่งเป็นสิ่งที่แทบไม่เจอในชีวิตประจำวันที่บ้าน พิโคกล่าวว่า การไปเที่ยววันหยุดทำให้เราชื่นชมบ้านและชีวิตแบบเดิม ๆ ของเราเองมากขึ้น เพราะได้ไปสัมผัสความไม่แน่นอนต่าง ๆ ทั้งระดับเล็ก ๆ หรือระดับที่รุนแรงในระหว่างการเดินทาง ทั้งที่ประสบด้วยตัวเองหรือเป็นเพียงผู้เห็นเหตุการณ์ก็ตาม

ดังนั้นการไปเที่ยวจึงไม่ใช่เพียงการเดินทางของร่างกายเท่านั้น แต่ยังส่งผลต่อจิตใจและความคิดของเราด้วย การเดินทางทั้งใกล้และไกลเผยให้เห็นสิ่งต่าง ๆ ที่เราอาจมองข้ามไปในชีวิตประจำวัน และลึกลงไปกว่านั้นคือการเปิดเผยตัวตนข้างในของเรา พิโคกล่าวว่า ตัวตนส่วนนี้ หากไม่ออกเดินทาง ก็อาจจะ “ขึ้นสนิม” และการท่องเที่ยวจึงเป็นเสมือนการ “เดินทางภายใน” ที่เราอาจไม่มีโอกาสเยี่ยมเยียนถนนเส้นนี้เลย หากไม่ออกเดินทางดูสักที

อ่านบทความ Why We Travel โดย Pico Iyer ฉบับเต็มได้ที่ Why We Travel จาก picoiyerjourneys.com

เครดิตภาพ : กวีพัฒน์ ผุยเจริญ

เรื่อง : กรณิศ รัตนามหัทธนะ